Ո՞ր պետություններից են եկել վարձկանները, ովքե՞ր են և ինչ կարելի է սպասել նրանցից

Կարծես թե այլևս որևէ մեկի համար գաղտնիք չէ, որ արցախաադրբեջանական սահմանին` Ադրբեջանի սահմանային հատվածից, ռազմական գործողություններին մասնակցում են վարձկանները, գրոհայինները կամ ահաբեկիչները, ովքեր գումարի դիմաց պատրաստ են պատերազմել: Սահմանի ողջ երկայնքով՝ առաջնագծում, կռվում են հենց նրանք: Իսկ ովքե՞ր են նրանք և ինչպե՞ս են հայտնվում հայ-ադրբեջանական սահմանին:

Ռազմական փորձագետ Վան Համաբարձումյանը Pressmedia.am-ին հայտնում է, որ սահմանային գոտում կա 4000 վարձկան: Ասում է՝ Թուրքիայի Հանրապետությունը Սիրիայում ունի գրոհայինների ամենամարտունակ խմբերից մեկը. «Կարծում եմ՝ որևէ մեկի համար գաղտնիք չէ, որ «Իգիլ» իսլամական խմբավորումը ենթարկվում է Թուրքային: Նրանց, ինչպես նաև «Ալկաիդա» սիրական խմբավորման մաս կազմող «Ջբխադ ան մուսռա»-ն և Թուրքայի Հանրապետության հովանու ներքո գտնվող մյուս կազմակերպության անդամներին ընդունված է անվանել «ահաբեկիչներ», բայց նրանք լուրջ պատրաստվածություն անցած մարտիկներ են, որ իրենց կյանքն առանց մարտի դաշտի չեն պատկերացում: Սիրիայից բերել են նաև «Սուլթան Մուրադի» անվան բրիգադան, որոնք ապրում են Սիրիայում, բայց էթնիկ թուրքեր են»:

Հիշեցնենք, որ «Սուլթան Մուրադի» ահաբեկչական խմբավորումը աչքի է ընկել Սիրիայում՝ հայերի նկատմամբ հատուկ դաժանություն ցուցաբերելիս: Հալեպում նրանք ռմբակոծում էին հայկական բնակավայրերը, դպրոցները և այն ամենը, ինչը պատկանում էր հայերին:

Ըստ փորձագետի՝ կան վարձկաններ, որոնք եկել են Սաուդյան Արաբիայից, որոնք կրկին ենթարկվում են Թուրքիայի Հանրապետությանը և այլն: Վան Համբարձումյանը մի ուշագրավ փաստ առանձնացրեց. «Մուսուլմանական խմբավորումները բաժանվում են երկու մասի և մեղմ ասած իրար չեն համակրում: Իրանը Սիրիայում պատերազմել է սրանց դեմ և հիմա «Սյունները» փաստացի գտնվում են Իրանի սահմանի մոտ: Այս խմբավորումից միայն 2800 անձ կա արցախաադրբեջանական սահմանին, որը, կարծում եմ, նաև սպառնալիք է Իրանի սահմանի համար»:

Վստահ էր, որ առաջնագծում նրանք մեծ թիվ են կազմում: Նրանց վճարում են ըստ մարտական պատրաստվածության՝ 1500-2800 ԱՄՆ դոլար: Ասում է, եթե մարտի դաշտում զոհվում են, ապա մարմինը ետ են ուղարկում Սիրիա: Մի շարք փորձագետներ էլ պնդում են, որ եթե նրանք սահմանին չզոհվեն, ապա նրանց ոչնչացնում են սահմանի իրենց յուրայինները: Ռազմական մասնագետը ասում է, որ չի կարող նման բան լինել, եթե դա իրապես ճիշտ լինի, ապա նրանց խմբավորումները կհարձակվեն Թուրքայի վրա, բացի այդ այլևս նման մարդկանց չեն կարողանա հավաքագրել, եթե նրանց կարիքը էլի լինի: Հետաքրքրվեցին, թե այդ դեպքում ո՞րն է պատճառը, որ վարձկանների և ադրբեջանցիների միջև խնդիրներն են ծագում. «Նրանք մուսուլմաններ են և նրանց համար առանց չադրայի կին տեսնելը արդեն իսկ շոկ է: Պատկերացրեք՝ հիմա տեսնում կարճ կիսաշրջազգեստով աղջիկների, խանութում էլ ալկոհոլային խմիչք տեսնելը նոր երևույթ է իրենց համար և լուրջ վտանգ կա, որ մարտական գործողությունների ավարտից հետո Թուրքիայի Հանրապետությունը հնարավոր է չկարողանա զսպել այս գրոհայիններին»:

Չբացառեց, որ գրոհայինների կուտակումը կարող է պատճառ հանդիսանալ, որ Իրանը մասնակցի ռազմական գործողություններին, քանի որ ահաբեկիչները սպառնալիք են նաև Իրանի անվտանգության համար:

Աննա Ավետիսյան

Pressmedia.am