Այն մասին, թե ինչպես կարևոր ռազմական գաղտնիքները դարձան հրապարակային, իսկ տղաների գերեզմանների շինարարության գործը ձախողած ընկերության անվանումը՝ հույժ գաղտնի ինֆորմացիա

Գյումրու «Շիրակ» գերեզմանատանը ապրիլյան զոհերի հիշատակին կառուցվող եղբայրական պանթեոնի պատմությունը այդպես էլ բազմաթիվ հարցականներ թողեց հասարակության լայն հատվածի մոտ գոնե այն պարզ պատճառով, որ այս երեք ամիսների ընթացքում այդպես էլ ոչ մի անգամ չհրապարակվեց այն կապալառու ընկերության իրավաբանական անվանումը, որը ստանձնել էր տղաների պանթեոնի կառուցապատման աշխատանքների պարտականությունը:

Համակողմանի ու արդարացի լրագրության սկզբունքը պահպանելու նպատակով մենք խոսել ենք բոլոր կողմերի հետ՝ ծնողներ, ՊՆ և  կապալառու ընկերության ներկայացուցիչ, ում հեռախոսահամարն, ի դեպ, մեծ ջանքերի արդյունքում միայն կարողացանք պարզել: Սակայն Սարգիս Կագսեմյանը  հեռախոսազրույցի ժամանակ կատեգորիկ հրաժարվեց նշել իր կողմից ներկայացվող շինարարական ընկերության անվանումը, իսկ հետագա զանգերին էլ ընդհանրապես չպատասխանեց: Անհասկանալի էր նաև ՊՆ-ի կողմից ընկերության անվանումը չհրապարակելու փաստը, քանի որ այստեղ ռազմական գաղտնիքի մասին խոսք լինել չի կարող, որովհետև խոսքը քաղաքացիական գերեզմանատան շինարարության, և ոչ թե մարտավարական ամրակառույցների  ու առաջնագծի կառուցապատման մասին է:

Կապալառու ընկերության մասին ամենասկզբից էլ հայտնի միայն մեկ ինֆորմացիա կար՝ այն գրանցված է Ախուրյանում:  Ուսումնասիրելով որոշ փաստաթղթեր, մամուլի հրապարակումներ, ինչպես նաև Ախուրյանում գրանցված շինընկերությունների ցանկը՝ եկանք այն եզրահանգմանը, որ ընկերության անվանման հավանական տարբերակը «Ախուրյանի կոոպշինն» է: Այն ղեկավարում են Արմեն և Հովհաննես Տոնոյան եղբայրները:  Մամուլում բազմաթիվ հրապարակումներ կան այն մասին, որ ՊՆ-ն հենց այս շինընկերության հետ է հաճախակի համագործակցում՝ շատ դեպքերում չպահպանելով  ազատ մրցակցության սկզբունքն ու առանց մրցույթ հայտարարելու վերոհիշյալ ընկերության հետ խոշոր պայմանագրեր կնքելով: Պարզելու համար՝ արդյո՞ք ճիշտ են մեր ենթադրությունները և  մեր փնտրած կապալառու ընկերությունը հենց այդ ընկերությունն է՝ զանագհարեցինք շինընկերության կայքում զետեղված հեռախոսահամարով: Սակայն  հեռախոսին պատասխանող անձը ուղղակի դրեց լսափողը, երբ տեղեկացավ, որ գծի այն կողմում լրագրող է և հետաքրքրվում է, թե արդյո՞ք տվյալ ընկերությունն է իրականացնում պանթեոնի շինարարությունը:

Պարզելու համար,  թե կոնկրետ ինչ հայտարարության հիման վրա է կազմակերպվել մրցույթը՝ մենք այցելեցինք gnumner.am կայք, ու քանի որ գիտեինք մրցույթը հայտարարելու մոտավոր ժամկետը, կանգ առանք մի նախաորակավորման ընթացակարգ կազմակերպելու հայտարարության վրա, ըստ որի 2016թ. հուլիսի 6-ին ՊՆ-ն  մրցույթ էր հայտարարել  Գեղարքունիքի, Սյունիքի, Արմավիրի և Շիրակի մարզերում բարեկարգման և վերանորոգման աշխատանքների համար: Կարևոր կետ. սա ՊՆ-ի կողմից հրապարակված միակ հայտարարությունն է, որտեղ նշվում է Շիրակի մարզը: Տվյալ ժամանակահատվածում կայքում զետեղված բոլոր մյուս հայտարարություններում Շիրակի մարզի մասին ոչ մի նշում չկա: Տրամաբանական է, որ այս հայտարարությունից հետո կայքում պիտի տեղադրվեր նաև արդեն իսկ կնքված պայմանագիրը, սակայն նման պայմանագիր կայքում գոյություն չունի:  

Իրավիճակի շուրջ պարզաբանում ստանալու ակնկալիքով մենք կապ հաստատեցինք ՛՛ Թրանսփարեսի ինթրնեշնլ՛՛ հակակոռուպցիոն  կենտրոնի ծրագրերի ղեկավար Վարուժան Հոկտանյանի հետ. ՛՛Այն, որ կապալառու ընկերության իրավաբանական անվանումն առ այս պահը մնում է անհայտ՝ անհասկանալի է:Հաշվի առնելով այն փաստը, որ շինարարական աշխատանքներն իրենց բնույթով ոչ մի կերպ չեն առնչվում ՛՛ռազմական գաղտնիք՛՛ հասկացության հետ՝ ՊՆ-ն ուղղակի պետք է մատնանշեր ընկերության անվանումը՛՛: Մեր այն հարցին, թե ինչու՞ ՊՆ-ի նախաորակավորման ընթացակարգ կազմակերպելու մասին հայտարարությանը հաջորդած պայմանագիրը կայքում չկա՝ Հոկտանյանը պատասխանեց. ՛՛Նախաորակավորման հայտարարություն է սա, ինչը նշանակում է, որ մրցույթ և առավել ևս գնման գործընթաց դեռ չկա: Ըստ գնումների մասին օրենքի՝ կարգը այսպիսինն է. նախաորակավորման հայտարարությունից հետո պետք է պայմանագիր կնքվի ու տեղադրվի կայքում: Եթե կայքում չկա տվյալ պայմանագիրը, ուրեմն մրցույթը դեռ չի անցկացվել՛՛: Մեր այն պնդմանը, որ ՊՆ-ն՝ ինչպես Արծրուն Հովհաննիսյանն է  հավաստիացնում, անցկացրել է մրցույթ և պայմանագիր է կնքել կոնկրետ շինընկերւթյան հետ՝ Հոկտանյանը պատասխանեց . ՛՛Համենայնդեպս՝  պայմանագրի մասին ոչ մի տեղեկություն կայքում չկա և սա ունի երկու բացատրություն. կամ պայմանագրի մասին տեղեկությունը չի տեղադրվել կայքում, կամ էլ ոչ մի պայմանագիր ու կապալառու ընկերություն էլ չկա; Նման դեպքեր տվյալ գերատեսչության կողմից հաճախակի են արձանագրվում՛՛:

Հիշեցման կարգով նշենք, որ ԹԻ հակակոռուպցիոն կենտրոնն  այս տարվա մարտի 30-ին  ծավալուն զեկույց էր ներկայացրել ՊՆ ոլորտում առկա բյուջետային գումարների մսխման բարձր հավանականության ու կոռուպցիոն ռիսկերի մասին, ինչից  հաշված ժամեր հետո տեղի ունեցան ապրիլյան դեպքերն ու ջրի երես  հանեցին ՊՆ-ի վարած սխալ ֆինանսական քաղաքականության արդյունքները:  Թե կոնկրետ որ շինարարական ընկերությունն  է  ստանձնել  տղաների գերեզմանների կառուցապատման աշխատանքների պարտականությունը՝ այդպես էլ  չպարզեցինք, բայց այն, որ տվյալ ընկերությունը անգամ փաստացի ոչ մի կապ չունենալով արդեն իսկ կատարվող շինարարության հետ, այնուամենայնիվ,  իրավաբանորեն շարունակում է մնալ պայմանագրի կողմ ու ՊՆ-ն հենց նրա միջոցով է իրականացնում շինարարության հետ կապված իր ֆինանսական պարտականությունները՝ փաստ է: