Մեր հասարակությունը «հեղափոխություն» շատ է սիրում:
BlogԱլեն Ղևոնդյանը ֆեյսբուքյան իր էջում գրում է.
Մեր հասարակությունը «հեղափոխություն» շատ է սիրում: Առանձնահատուկ «սեր է տածում» դրա «քաղաքական» տարատեսակի հանդեպ:
Մեր քաղաքական պատմության, մեր սոցիալական լոգիկայի ու մեր աշխարհընկալման տեսանկյունից դա ավելի շուտ նորմալ է, քան՝ ոչ նորմալ: Սակայն հաճախ մարդիկ «հեղափոխություն» ասածը չեն տարբերակում «հեղաշրջում»-ից:
Ի դեպ, Վրաստանում, Ուկրաինայում, Ղրղզստանում տեղի ունեցած «գունավոր» կոչվող իրադարձությունները, ուղղակի քաղաքական հեղաշրջումներ էին, ոչ ավելին...
Այսօր, կամ ավելի շուտ վերջին երկու տասնամյակներում, մեր հասարակությունն ու պետությունը բազմաթիվ խնդիրների միջով են անցել: Հանրային գիտակցության մեջ դրանց մեծ մասի լուծման բանալին «փողոցն» է եղել, միտինգները, ցույցերը: Միգուցե դրա համար եղել են կամ կան օբյեկտիվ ու բավարար հիմքեր, միգուցե մեր մասնակցային մշակույթն ավելի «արդյունավետ» է փողոցու՞մ: Ամեն դեպքում փողոցում համահասարակական, այդ թվում՝ քաղաքական խնդիրներ լուծելու արդյունավետ օրինակներ շատ չունենք:
Մասնակցային «փողոցային, միտինգային» մշակույթը, սակայն, ունի կոնկրետ առանձնահատկություններ: Այն՝ մի կողմից, գերկոնֆլիկտային է: Այս պարագայում ձևավորվում են երկու ճամբարներ՝ «մենք» և «նրանք»: «Նրանք-ը»՝ ոստիկանությունն է, իշխանությունները ու առհասարակ հիմնականում բոլոր նրանք, ովքեր «մերոնցից» չեն: Նման մշակույթը, սովորաբար, իր իրավիճակային զարգացման որոշակի փուլում ենթադրում է բախման հնարավորություն, բռնություն, սադրանքեր:
«Միտինգային» մշակույթի մյուս առանձանահատկությունը այն է, որ մեր հասարակության որոշակի շրջանակների, իսկ հիմա նաև նրանց սերունդների մոտ, այն ասոցացվում է որոշակի ռոմանտիզմի, զգացմունքայնության, հարազատության հետ: Դա հավանաբար պայմանավորված է 80-ականների վերջի անկախության շարժման ոգու և փիլիսոփայության հետ: Մարդիկ, ովքեր ժամանակին ակտիվ քաղաքականոթյան մեջ են եղել (կամ նրանց դա թվացել է), այսօր որոշակի նոստալգիայով են հիշում այդ բարդ տարիները: Համաժողովդրական մոբիլիզացիայի այդ շրջանը նրանց մոտ միացյալ պայքարի նկատմամբ կարոտի հետ է ասոցացվում: Այսօր նման ներքին ոգևորվածություն ունեն նրանց զավակները, գաղափարակից երիտասարդները: Մի կողմից՝ դա իհարկե դրական երևույթ է, սակայն այն ունի նաև էական ռիսկեր: Մեր օրերում սակայն իրավիճակը, գերկայությունները, խաղի կանոները փոխվել են: Այսօր պետք է լինել առավել հաշվենկատ, կազմակերպված, սկզբունքային, առավել խոհեմ և ինչու չէ քաղաքականության առումով նաև «խորամանկ»:
Այսօր փողոցում հարցեր լուծելը ամեն առումով ռիսկային է ու ավելի քիչ արդյունավետ: Գինը որ վճարվելու է, ոչ միշտ է արտացոլելու արդյունքը:
Այն, ինչ երեկ տեղի ունեցավ, և այն, ինչ տեղի ունեցավ այսօր առավոտյան դրա վառ արտացոլումն են: Կազմակերպվածության թույլ մակարդակը և պայքարի հստակ ուրվագծվող ուղղենիշների բացակայությունը հանգեցրերց նրան, որ պայքարի դուրս եկած մարդիկ, մեր բազմաթիվ հայերանկիցները, քաղաքացիները նախ, առանց որևէ տրամաբանական հիմնավորման՝ հրաժարվեցին ՀՀ Նախագահի հետ դեմ առ դեմ հանդիպումից, որը կարող էր բազմաթիվ հարցերի պատասխան տալ, իսկ վերջում՝ ոստիկանության ուժերի քայլերի ներքո դուրս մղվեցին միտինգի վայր հանդիսացող Բաղրամյան պողոտայից:
Պայքարը կարևոր է և արդյունավետ, երբ այն հասցեական է ու նպատակային: Երբ փողոցային պայքարի դուրս եկած մարդիկ իրենց որոշումները կայացնում են տեղում, պահի ազդեցության տակ, ապա դա ոչ միշտ է արտացոլում իրավիճակը, ոչ միշտ է լինում արդյունավետ և համահունչ այն նպատակներին, որոնք այդ նույն մարդիկ հռչակել են:
Մեզ իրապես հեղափոխություններ պետք են, բայց առաջին հերթին հեղափոխությյուն մեր մտքերում, մեր գործելաոճում ու մեր աշխարհընկալման մեջ...