«Հայաստանը պետք է դիվերսիֆիկացնի իր էներգետիկ ոլորտը, գազը գնի Իրանից՝ մեղմացնելով ռուսական գազից ունեցած կախվածությունը»

Իրանագետ Արմեն Վարդանյանը Shabat.am-ի հետ զրույցում անդրադարձավ հարցին, թե արդյոք Հովիկ Աբրահամյանի` վարչապետի պաշտոնից հեռանալու պատճառներից մեկը Իրանի հետ գազային համագործակցության զարգացմանն ուղղված քաղաքականությունն էր, որը կարող էր սպառնալ ռուսական գազի մենաշնորհին Հայաստանում: Վարդանյանը նշում է. «Այո՛Հովիկ Աբրահամյանի կառավարության օրոք որոշ քայլեր արվել են Հայաստան-Իրան էներգետիկ ոլորտում համագործակցության ընդլայնման ուղղությամբ, սակայն դա չի եղել գազի շուկան դիվերսիֆիկացնելու փորձ: Հայաստանը ընդամենը հասել է նրան, որ ստեղծվել է մի պետական ընկերություն, որը պետք է զբաղվի իրանական գազը դեպի Վրաստան արտահանմամբ: Ընդ որում դա պետք է իրականացվի «Գազպրոմի» գազային համակարգի ենթակառուցվածքների միջոցով: Այնպես որ ես չեմ կարծում, թե Հովիկ Աբրահամյանը փորձել է դիվերսիֆիկացնել Հայաստանի էներգետիկ ոլորտը և հակասել ռուսական շահերին»:

Իրանագետի կարծիքով հայկան շուկայի դիվերսիֆիակցումը հնարավոր է իրանական գազի միջոցով. «Հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ Հայաստանի գազային համակարգի ենթակառուցվածքները պատկանում են ռուսական «Գազպրոմին»՝ իրանական գազի միջոցով Հայաստանի էներգետիկ շուկայի դիվերսիֆիկացումը հնարավոր է երկու տարբերակով: Կամ պետք է Հայաստանում կառուցվեն գազային նոր ենթակառուցվածքներ, որոնք չեն պատկանի ռուսական կողմին, կամ էլ գործող ենթակառուցվածքները պետք է ազգայնացվեն: Այլ ճանապարհ չկա: Ռուսաստանը ուղղակի չի թողնի, որ Հայաստանը մեծ քանակությամբ գազ ներմուծի Իրանից»,-նշում է նա:

Վարդանյանը կարծում է, որ էներգետիկ ոլորտում հայ-իրանական համագործակցությունը խիստ թերի է. «Չի օգտագործվում ամբողջ ներուժը: Միայն այն փաստը, որ Իրանը Հայաստանի հարևանն է, սակայն մեր երկիրը գազ է գնում Ռուսաստանից, վկայում է այն մասին, որ կան մեծ հնարավորություններ այդ համագործակցության ընդլայման համար: Հայաստանը  պետք է դիվերսիֆիկացնի իր էներգետիկ ոլորտը, պետք է գազ գնի Իրանից ՝ մեղմացնելու ռուսական գազից ունեցած կախվածությունը: Շատ կարևոր է նաև Մեղրիի ՀԷԿ-ի կառուցումը, որով Հայաստանից դեպի Իրանի էլեկտրաէներգիայի արտահանման ծավալները կտրուկ կավելանան: Հայաստանը պետք է նաև դառնա տարանցիկ երկիր՝ իրանական գազը Վրաստան արտահանելու համար, որով բավականին կմեծանա Հայաստանի անվտանգության մակարդակը և դերը տարածաշրջանում»:

Իրանագետը նկատում է, որ  հայտարարությունների մակարդակով միշտ կարևորվել է հայ-իրանական համագործակցությունը, սակայն  գործնական քայլերն արդյունավետ չեն. «Իհարկե Հայաստանի և Իրանի իշխանությունները մշտապես հայտարարել են, որ անհրաժեշտ է ընդլայնել համագործակցությունը էներգետիկ ոլորտում, սակայն պետք է նշել, որ Հայաստանի իշխանությունների մեղքով այդ ոլորտում առկա ամբողջ ներուժը չի օգտագործվում: Հայաստանում Իրանի նախկին դեսպանը մի քանի անգամ հայտարարեց, որ իրենք պատրաստեն Հայաստանի հետ բանակցել արտոնյալ գներով գազ վաճառելու համար, սակայն մեր իշխանությունների կողմից այդպես էլ համապատասխան արձագանք չեղավ»:

Վարդանյանը համոզված է, որ Հայաստանին անհրաժեշտ է դիվերսիֆիկացնի էներգետիկ ոլորտը. «Դրա համար պետք է կառուցել նոր էներգետիկ ենթակառուցվածքներ, որը հակակշիռ կդառնա մեր երկրում Ռուսաստանի էներգետիկ համակարգին»,- եզրափակում է իրանագետը: