Իրան-Հայաստան երկաթգծի չինական «չաբաբաժինը»

Արման Ղարիբյանը ֆեյսբուքյան իր էջում գրում է .

Իրան-Հայաստան երկաթուղու կառուցումն ունի կենսական նշանակություն Հայաստանի Հանրապետության համար: Ծրագրի շուրջ իր հետաքրքրությունն է հայտնել նաև Չինաստանը, ինչը զգալիորեն լրջացնում է դրա իրականացման հնարավորությունները: Չինաստանի և Հայաստանի նախագահները հանդիպել էին և քաղաքական պայմանավորվածության էին եկել երկաթծի կառուցման հարցում:

Բանակցությունները, բացի քաղաքական հարթակում, անհրաժեշտ են իրականացնել նաև տնտեսական հարթության վրա:
Չինաստանի ներգրվածությունը բավականին լուրջ քայլ է ծրագրի իրականացման համար: Չինաստանը մոտավորապես 40 միլիարդ դոլարի հատկացումներ է իրականացնելու Մետաքսի ծրագրին և այդ գումարից 3-3,5 միլիարդ դոլարը կարող է ուղղվել երկաթգծի կառուցմանը:
Սեպտեմբերին վարչապետ Հովիկ Աբրահամյանը աշխատանքային այցով մեկնելու է Չիանաստան, որտեղ կայանալու է երկու երկրներ վարչապետների հանդիպումը:
Քննարկման առանցքային թեման Իրան-Հայաստան երկաթուղու կառուցման գործում Չինաստանի ներգրավվածության հարցն է լինելու, ինչպես նաև երկաթգծի հետ կապված որոշ խնդիրների լուծման հարցերը:

Երկաթգծի կառուցման գործընթացի ձգձման պատճառները թերևս պայմանավորված են մի քանի գործոններով: Առաջինը կապված էր համաշխարհային տնտեսական ճգնաժամի հետ, իսկ մյուս գործոնը իրանական կողմի վրա միջազգային պատժամիջոցների խստացումն էր:
Ծրագրի իրականացումը կարևոր է ոչ միայն երկու երկրների համար, այլ նաև տարածաշրջանի մասշտաբով: Երկաթգծի կառուցման հարցում պետք է որ շահագրգռված լինի նաև Վրաստանը, քանի որ այդ ճանապարհով Վրաստանը Հայաստանի տարանցիկ ճանապարհով ելք է ունենում դեպի Պարսից ծոց, Պարսից ծոցի միջոցով՝ դեպի Մերձավոր Արևելքի լայնածավալ շուկաներ, և ավելի հեռավոր Արևելք, և Հարավարևմտյան Ասիա:

Իրան-Հայաստան երկաթգիծն ունի կենսական նշանակություն Հայաստանի համար: Դրանով ճանապարհ կբացվի դեպի ասիական շուկա, ինչպես նաև երկաթգիծը կնպաստի ենթակառուցվածքների զարգացմանը: Բացի դա մեծ հնարավորություն կտա լուծել Հայաստանից ապրանքների արտահանման խնդիրները և կունենա կարևոր դերակատարություն տարանցիկ բեռնափոխադրումների տեսանկյունից:
Չմոռանանք նաև նշել, որ Հայաստանն այս կերպ թուլացնում է թուրք-ադրբեջանական տանդեմն ու շրջափակելուն ուղղված բոլոր քայլերը: